Nee, een hantavirus veroorzaakt niet zomaar een wereldwijde pandemie. Maar virussen muteren voortdurend, en dat maakt ze gevaarlijk. Dat is geen complot, dat is simpelweg biologie, een lesvak op school waarbij de meeste antivaxxers weer eens niet goed hebben opgelet en nu menen dat 'eigen onderzoek doen' gelijk staat aan een paar minuten scrollen op sociale media.
De Hondius
In mei 2026 werden meerdere mensen ziek aan boord van de 'Hondius'. Het expeditieschip was met ongeveer 150 passagiers en bemanningsleden onderweg van Argentinië naar Kaapverdië. In totaal bleek er uiteindelijk sprake van 7 besmettingen, waarbij 3 doden te betreuren waren. Onder die doden bevond zich een Nederlands echtpaar.
Later bleek dat het overleden Nederlandse echtpaar op een vuilnisbelt nabij Ushuaia (zuidelijk Patagonia, Argentinië) vogels had staan spotten. Want blijkbaar was 'vogels kijken op een Argentijnse vuilstort' een minder slecht idee dan het klinkt. Die plek trekt naast vogels namelijk ook de long-tailed pygmy rice rat (Oligoryzomys longicaudatus) aan, de drager van het Andesvirus, en versie van het Hantavirus.
Een besmetting met het Andesvirus kan beginnen met hoge koorts en ademhalingsproblemen. Daarna kan het uitgroeien tot ernstige longaandoeningen, bekend als Hantavirus Pulmonary Syndrome (HPS). Uiteindelijk overlijdt 30 tot 50 procent van de patiënten aan hartfalen.
Het Andesvirus is bovendien het enige hantavirus waarvan bekend is dat het van mens op mens overdraagbaar kan zijn, al gebeurt dat meestal alleen bij zeer nauw contact[2].
In het Argentijnse zomerseizoen 2025|2026 overleden 22 mensen aan de gevolgen van het Andesvirus.
De reactie van antivaxxers
En toen gebeurde natuurlijk het voorspelbare. Nauwelijks verschenen de eerste berichten over de Hondius en het Andesvirus, of de paranoïa sloeg weer toe bij het goedgelovige deel van de bevolking, de antivaxxers.
Nog voordat iemand wist hoeveel besmettingen er precies waren, kondigden antivaxxers alvast aan dat ze “geen mondkapjes gingen dragen”, “geen afstand gingen houden” en “zich nooit meer zouden laten controleren met QR-codes”. Het blijft fascinerend dat mensen, die nauwelijks de MAVO hebben kunnen afmaken, het beter denken te weten dan universitair geschoolde wetenschappers, die hun hele leven een onderwerp hebben bestudeerd.
Sommigen gingen nog een stap verder en beweerden dat het Hongaarse woord hanta "leugen", "onzin" of "bluf" zou betekenen. Dat klinkt indrukwekkend, totdat iemand daadwerkelijk Google Translate opent en ontdekt dat dit complete waanzin is. Maar feiten hebben nu eenmaal de vervelende eigenschap dat ze niet altijd meewerken aan een goede samenzwering.
De naam 'Hanta' is simpelweg afgeleid van de Hantan-rivier in Korea, een zijrivier van de Imjin-rivier die door de gedemilitariseerde zone tussen Noord- en Zuid-Korea loopt[3]. Daar werden duizenden militairen van de Verenigde Naties gedurende de Koreaanse Oorlog (1950-1953) ziek met 'Korean hemorrhagic fever'. Pas in 1978 ontdekte men de oorzaak: een virus.
Een saaie geografische verklaring dus en precies daarom waarschijnlijk teleurstellend voor
De 'Hondius' is een expeditie- en onderzoeksschip. Die worden vernoemd naar wetenschappers. De 'Hondius' is vernoemd naar de Vlaams-Nederlandse cartograaf Jodocus Hondius, de verlatijnste naam van Joost de Hondt (1563-1612). Precies zoals ook het zusterschip 'Plancius' vernoemd is naar de Vlaamse cartograaf Petrus Plancius, de verlatijnste naam van de Pieter Platevoet (1552-1622).
[1] WHO: Pathogens Prioritization: A scientific framework for epidemic and pandemic research preparedness – 2024. Zie hier.
[2] CDC: About Andes Virus – 09 May 2026. Zie hier.
[3] Kuhn, Schmaljohn: A Brief History of Bunyaviral Family Hantaviridae in Diseases – 2023. Zie hier.
